Purmerend – De gemeente Purmerend zet een lening van € 1,65 miljoen aan netwerkbedrijf Alliander om in aandelen. De gemeente krijgt daarvoor 33.279 nieuwe aandelen. Daarmee verdwijnt vanaf 2027 de vaste rente die Purmerend over de lening ontvangt. Op basis van het huidige dividendbeleid lijkt de opbrengst van de nieuwe aandelen lager uit te kunnen vallen dan de rente die de gemeente nu ontvangt.

De lening maakt deel uit van een financieringsconstructie uit 2021. Vrijwel alle aandeelhouders van Alliander leenden gezamenlijk € 600 miljoen aan het netwerkbedrijf. Purmerend nam daaraan deel met bijna € 1,65 miljoen. Over dat bedrag ontvangt de gemeente rente.

Het college heeft op 1 september ingestemd met het voorstel om Alliander het recht te geven de lening om te zetten in aandelen. Alliander heeft het geld nodig om zijn financiële positie te versterken. De komende jaren zijn miljardeninvesteringen nodig om het elektriciteitsnet uit te breiden en te verzwaren.

Ruim 33.000 nieuwe aandelen

Voor de lening krijgt Purmerend 33.279 nieuwe aandelen Alliander. De gemeente bezit momenteel al 372.370 aandelen. Na de omzetting komt het totaal daarmee op 405.649 aandelen. Het procentuele belang van Purmerend in Alliander verandert volgens het college nauwelijks. Dat komt doordat ook leningen van andere aandeelhouders worden omgezet en daardoor op grote schaal nieuwe aandelen worden uitgegeven.

Op de gemeentelijke balans verandert er eveneens weinig. De € 1,65 miljoen verdwijnt als lening en komt voor hetzelfde bedrag terug onder de deelnemingen. Het geld is dus niet weg: Purmerend krijgt er aandelen voor terug.

Vaste rente verdwijnt

Voor de gemeentelijke inkomsten verandert er wel iets. De lening kent een rentevergoeding van 1,975 procent. Bij een lening van € 1,65 miljoen komt dat neer op ongeveer € 32.500 per volledig jaar. In het nieuwe voorstel gaat de gemeente voor 2026 uit van nog ongeveer € 35.000 aan rente-inkomsten. Vanaf 2027 vervalt die vaste rente.

In plaats daarvan kan Purmerend dividend ontvangen over de 33.279 nieuwe aandelen. Hoeveel dat wordt, staat echter niet vast. Het dividend is afhankelijk van de financiële resultaten en het dividendbeleid van Alliander.

Mogelijk lagere jaarlijkse opbrengst

Een berekening op basis van het huidige dividendbeleid laat zien dat de nieuwe aandelen niet automatisch dezelfde jaarlijkse opbrengst opleveren als de lening. Alliander heeft de totale dividenduitkering vanaf 2025 gemaximeerd op € 100 miljoen per jaar. Vanaf boekjaar 2026 wordt dat bedrag geïndexeerd. Als na de omzetting van de aandeelhoudersleningen ongeveer 149 miljoen aandelen uitstaan en € 100 miljoen dividend wordt verdeeld, komt dat neer op ongeveer 67 cent per aandeel.

De 33.279 nieuwe aandelen van Purmerend zouden in dat rekenvoorbeeld ongeveer € 22.000 tot € 23.000 dividend per jaar opleveren. Dat is grofweg € 10.000 minder dan de circa € 32.500 aan jaarlijkse rente die de lening op basis van het rentepercentage oplevert. Vergeleken met de circa € 35.000 rente die Purmerend voor 2026 verwacht, is het verschil nog iets groter.

Door de omzetting krijgt Purmerend weliswaar 33.279 extra aandelen, maar doordat ook andere aandeelhouders nieuwe aandelen krijgen, groeit het relatieve belang van de gemeente nauwelijks. Bij een gelijkblijvende totale dividenduitkering leveren meer aandelen daardoor niet automatisch evenredig meer dividend op.

Het gaat nadrukkelijk om een rekenvoorbeeld. Het toekomstige dividend kan hoger of lager uitvallen en het dividendplafond wordt geïndexeerd.

Purmerend blijft aandeelhouder

De vergelijking betekent bovendien niet dat de gemeente € 1,65 miljoen verliest. Purmerend ruilt een vordering op Alliander in voor aandelen in hetzelfde bedrijf. Die aandelen blijven onderdeel van het gemeentelijke vermogen.

Purmerend ontvangt daarnaast al dividend over zijn bestaande aandelenpakket. De gemeente kreeg de afgelopen jaren enkele tonnen per jaar aan dividend van Alliander. Door de omzetting groeit het aantal aandelen van Purmerend met bijna 9 procent, maar doordat ook andere aandeelhouders nieuwe aandelen krijgen, blijft het relatieve belang van de gemeente vrijwel gelijk.

Alliander heeft miljarden nodig

Achter de omzetting ligt de snel groeiende investeringsopgave voor het energienet. Alliander moet grote bedragen investeren om nieuwe woningen en bedrijven aan te sluiten, netcongestie tegen te gaan en de groei van het elektriciteitsgebruik op te vangen. Door de lening om te zetten in eigen vermogen wordt de financiële positie van Alliander sterker. Dat moet het voor het netwerkbedrijf gemakkelijker maken om aanvullend geld te lenen voor investeringen.

Voor Purmerend betekent de operatie daarmee vooral een verandering van de aard van de investering: de relatief voorspelbare rente-inkomsten verdwijnen en maken plaats voor een variabele dividendopbrengst.